Persekutuan Tanah Melayu 1948

Ringkasan bab

Persekutuan Tanah Melayu 1948 diperkenalkan oleh British untuk menggantikan Malayan Union. Penubuhannya didorong oleh pelbagai faktor, dan ciri-cirinya yang berbeza daripada Malayan Union diterima oleh penduduk tempatan. Pembentukan perjanjian ini menggambarkan toleransi penduduk negara ini dalam menuntut kemerdekaan. m/s 124

5.1 Latar belakang penubuhan

Persekutuan Tanah Melayu diperkenalkan bagi menggantikan Malayan Union yang ditolak oleh penduduk tempatan. Jawatankuasa Kerja ditubuhkan pada 25 Julai 1946 untuk membincangkan asas Perjanjian Persekutuan Tanah Melayu 1948, dan dianggotai oleh wakil Raja-raja Melayu, wakil UMNO dan pegawai kanan British seperti A.T. Newboult dan K.K. O’ Connor. m/s 126 Wakil UMNO termasuk Dato’ Onn Jaafar, manakala Theodore Adams, Roland Braddell dan Ralph Hone menjadi penasihat atau pemerhati. Jawatankuasa ini bertugas dari awal Ogos hingga pertengahan November 1946 dan mencadangkan penyatuan negeri Melayu dengan dua buah Negeri-negeri Selat, pemulihan kedaulatan Raja-raja Melayu, perlindungan kedudukan istimewa orang Melayu, Dewan Perundangan Negeri bagi setiap negeri dan syarat kewarganegaraan yang ketat. m/s 127

Golongan nasionalis Melayu radikal membidas perundingan tertutup British dengan UMNO kerana PKMM diketepikan, lalu membentuk PUTERA yang terdiri daripada PKMM, API, GERAM, Hizbul Muslimin, BATAS dan AWAS. Golongan bukan Melayu pula menubuhkan AMCJA di bawah Tan Cheng Lock, yang kemudian bergabung dengan PUTERA kerana Jawatankuasa Kerja tidak mempunyai wakil bukan Melayu. m/s 128 Kedua-dua golongan menganggap perlembagaan persekutuan itu tidak demokratik, mengukuhkan British dan bersifat perkauman. Apabila cadangan yang disemak oleh Jawatankuasa Kerja diumumkan kepada awam pada bulan Julai 1947, gabungan PUTERA-AMCJA menentangnya secara terbuka. m/s 128

Golongan nasionalis Melayu radikal telah melaungkan perjuangan kemerdekaan sejak penghujung tahun 1930-an. Matlamat mereka ialah membebaskan tanah air daripada penjajahan, menyatukan seluruh Tanah Melayu dan enggan berkompromi dengan penjajah; mereka juga memperjuangkan hak semua kaum serta kebebasan bersuara, berhimpun dan menerbitkan akhbar. m/s 129 Ahmad Boestamam menerbitkan akhbar Suara Rakyat untuk membuka minda rakyat. PKMM menubuhkan cawangan di seluruh negeri Perak, Hulu Langat (Selangor) dan Temerloh (Pahang), dan keahliannya dianggarkan melebihi 53 ribu orang pada bulan Julai 1947. m/s 129 Istilah radikal digunakan oleh British kerana keberanian mereka menentang British secara terbuka, dan golongan ini terpaksa berhadapan dengan pelbagai bentuk penindasan. m/s 129

Cadangan PUTERA dan AMCJA digabungkan pada akhir bulan Mac 1947, dan draf Perlembagaan Rakyat dikemukakan pada bulan Julai 1947, antaranya menyatukan Tanah Melayu dengan Singapura dan menjadikan Bahasa Melayu bahasa kebangsaan. Perlembagaan ini turut mencadangkan kewarganegaraan yang sama bagi semua yang menganggap Tanah Melayu tempat tinggal tetap, Raja-raja Melayu sebagai Raja Berperlembagaan, serta hal ehwal agama Islam dan adat istiadat Melayu diketuai sepenuhnya oleh orang Melayu melalui Majlis Khas. m/s 130 British menolak Perlembagaan Rakyat, lalu PUTERA-AMCJA menganjurkan hartal pada 20 September 1947 dan Hari Hartal Se-Malaya pada 20 Oktober 1947 dengan sokongan Dewan Perniagaan Cina. m/s 131

5.2 Faktor penubuhan

Persekutuan Tanah Melayu ditubuhkan secara rasmi pada 1 Februari 1948. Faktornya ialah penentangan orang Melayu terhadap Malayan Union, cadangan Raja-raja Melayu dan UMNO, serta sokongan pentadbir British. Ahli Parlimen British, Gammans dan Rees Williams, menyaksikan bantahan orang Melayu dan memberi amaran bahawa huru-hara akan berlaku jika Malayan Union dilaksanakan. m/s 132 Di Kuala Kangsar pada 27 Mei 1946, Raja-raja Melayu yang berunding dengan Malcolm MacDonald dan Sir Edward Gent mencadangkan persekutuan bertaraf naungan, perjanjian baharu, jawatan Pesuruhjaya Tinggi menggantikan Gabenor, raja berkuasa dalam perundangan dan perkataan “Negeri-negeri Melayu” dalam persekutuan baharu. Sultan Perak sebagai jurucakap meminta British menerima usul persekutuan dahulu, dan surat bantahan baginda disampaikan di Parlimen British; baginda menegaskan bahawa tandatangan baginda diturunkan kerana dipaksa dan tidak bermakna baginda bersetuju dengan Malayan Union. m/s 132

Pentadbir British pula menyokong persekutuan kerana dapat mewujudkan keamanan, kestabilan dan kemajuan ekonomi yang menarik pelabur luar. Sir Ralph Hone mencadangkan Raja-raja Melayu dilibatkan dalam pentadbiran berasaskan perlembagaan, dan pada 18 Julai 1946 Dato’ Onn Jaafar serta Raja-raja Melayu diberi peluang mengemukakan cadangan balas di King’s House. m/s 133 British juga perlu melaksanakan dasar dekolonisasi yang disarankan oleh PBB melalui Piagam Atlantik, yang diisytiharkan pada bulan Ogos 1941 oleh Britain dan Amerika Syarikat. Pegawai tinggi yang mendorong pembentukan persekutuan termasuk Sir Edward Gent, Malcolm MacDonald, A.T. Newboult dan Theodore Adams. Raja-raja Melayu menandatangani perjanjian itu pada 21 Januari 1948. m/s 133 Bantahan orang Melayu dan cadangan Raja-raja Melayu mendapat simpati pentadbir British, lalu menyedarkan kerajaan British bahawa Malayan Union telah ditolak oleh penduduk tempatan dari segenap lapisan. m/s 133

5.3 Ciri-ciri Persekutuan

Jawatankuasa Kerja mengambil masa lima bulan untuk merangka perjanjian ini, dan rangkanya dibentangkan pada 20 November 1946 kepada Raja-raja Melayu, wakil British dan UMNO. Ciri-cirinya meliputi pentadbiran, kuasa Raja-raja Melayu, perundangan dan kewarganegaraan. m/s 134

Dari segi pentadbiran, persekutuan dibentuk menerusi gabungan sembilan buah negeri Melayu dan dua buah Negeri-negeri Selat, manakala Singapura kekal sebagai tanah jajahan British yang berasingan. Kerajaan Persekutuan diketuai oleh seorang Pesuruhjaya Tinggi British yang mempunyai kuasa eksekutif dan bertanggungjawab dalam hal kewangan serta hal lain yang mempunyai kepentingan bersama. m/s 134 Pesuruhjaya Tinggi dibantu oleh Majlis Mesyuarat Persekutuan dan Majlis Perundangan Persekutuan; ahli tidak rasmi pada peringkat permulaan dilantik oleh Pesuruhjaya Tinggi, dan ahli Majlis Perundangan Persekutuan terdiri daripada pelbagai kaum. m/s 134 Bagi kuasa Raja-raja Melayu, sebuah Majlis Raja-Raja dibentuk supaya raja dapat memberikan pandangan dalam perkara tertentu, manakala di peringkat negeri sultan bertanggungjawab mengesahkan rang undang-undang yang diluluskan dalam Dewan Perundangan Negeri. m/s 134 Dari segi perundangan, Majlis Perundangan Persekutuan diketuai oleh Pesuruhjaya Tinggi dan bidang kuasanya mencakupi hal ehwal luar, ketenteraman awam, kehakiman, perdagangan, komunikasi dan percukaian, tetapi rang undang-undang perlu mendapat perkenan Raja-raja Melayu melalui Majlis Raja-Raja. m/s 134

Kewarganegaraan boleh diperoleh secara kuat kuasa undang-undang atau secara pendaftaran. Secara kuat kuasa undang-undang, jus soli hanya terbuka kepada rakyat Raja dan rakyat British; Rakyat Raja ialah orang Melayu dan Orang Asli yang lahir dan tinggal di negeri Melayu yang mempunyai sultan, manakala Rakyat British ialah mereka yang lahir di Melaka, Pulau Pinang dan tanah jajahan British yang lain. m/s 135 Secara pendaftaran pula, pemohon mesti dilahirkan dalam Persekutuan Tanah Melayu dan bermastautin selama 15 tahun daripada tempoh 20 tahun dari hari permohonannya, bertingkah laku baik tanpa rekod jenayah, menguasai bahasa Melayu dan bahasa Inggeris serta bersetuju taat setia kepada Persekutuan Tanah Melayu. m/s 135 Melalui perjanjian ini, Raja-raja Melayu diberikan semula kedaulatan baginda, Tanah Melayu mendapat taraf naungan dan syarat kewarganegaraan diperketatkan. m/s 135

5.4 Kesan penubuhan

Perjanjian ini mengembalikan kedudukan Raja-raja Melayu seperti sebelum perang, menjaga kedudukan istimewa orang Melayu, membuka ruang kewarganegaraan kepada orang bukan Melayu dan mewujudkan perpaduan kaum. Majlis Raja-Raja diwujudkan dengan keanggotaan sembilan orang Raja Melayu, dan Pesuruhjaya Tinggi memastikan raja dirujuk dalam perkara bidang kuasa kerajaan Persekutuan. Perjanjian ini mengiktiraf kedudukan istimewa orang Melayu sebagai penduduk asal di samping kepentingan sah kaum lain. m/s 136 Penubuhan Jawatankuasa Hubungan Antara Kaum (CLC) memupuk persefahaman antara pemimpin pelbagai kaum, dan kebanyakan cadangannya dimasukkan ke dalam usul yang diluluskan oleh Majlis Perundangan Persekutuan. Persekutuan Tanah Melayu 1948 merintis jalan kepada Perlembagaan Tanah Melayu 1957 yang membawa kemerdekaan. m/s 137 Kerjasama Raja-raja Melayu dengan UMNO membolehkan persekutuan ini terbentuk, dan British mengiktiraf semula dasar menaungi negeri Melayu seperti sebelum Perang Dunia Kedua. m/s 137